Yoğunluk kavramı nasıl tanımlanır
Yoğunluk, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü algılandığını anlatan bir kavramdır; nota çeşitliliğiyle aynı şey değildir. Tadıma yakmadan başlamak işinizi kolaylaştırır, çünkü kuru yaprağın ham kokusu size bir başlangıç ölçüsü sağlar özellikle tadıma yeni başlayanların gözden kaçırdığı bir noktadır. Bu aşamada romeo y julieta tubos puro benzeri tüple korunan bir kutu ile no. 2 torpedo yoğunluğu nasıl benzeri tekli bir çubuk yan yana denenebilir. Yakılmamış çubuğu çekerken ağıza gelen tat ne kadar net ise yoğunluk o kadar yüksek sayılır hem de bu basit adım bütün notları daha güvenilir bir temele oturtur. Notu hemen kaydetmek iyi olur, zira hafıza kısa sürede silikleşir. Her çubuğu birkaç kez koklamak yanılmayı önler çünkü kalabalık ortamlarda ince kokular kolayca kaçırılır. Yoğunluk tek başına iyilik ölçüsü değildir; yalnızca gücü gösterir. Kısacası ilk denemede acele etmemek ve ölçütleri önceden belirlemek en doğru yol olur. Ölçüt netleşince her çubuk aynı terazide değerlendirilir böylece notlar birbiriyle tutarlı olur. Tadım sırasında telefon uzakta durursa odaklanma artar.
Yakılış evrelerine göre aroma değişimi
Bir sigarillonun aroması yanış boyunca aynı kalmaz; bu yüzden yoğunluğu tek bir çekişle değerlendirmek doğru olmaz üstelik erken acele edip sonuç çıkarmak kolay yapılan bir yanlıştır. Başlangıç bölümde tat çoğunlukla hafif ama net başlar elbette bu düzen her üründe aynen geçerli olmayabilir. Tadımda no. 3 tubos benzeri tüplü ve kısa bir çubukta bu evre çabuk geçer zira asıl tat çoğu zaman bu kısımda saklıdır. Orta bölümde yoğunluk çoğu zaman yükselir ama tonlar belirginleşir ve çoğu zaman başlangıçtaki çekişlerden çıkarılan sonuç eksik olur. Petit churchills tadım notları benzeri kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha yavaş gelir nitekim bu yüzden yavaş ilerlemek ödüllendirir. Sonlara doğru sıcaklık yükseldiğinden sertçe tonlar öne çıkabilir gerçekten ısınmış tütün asıl tadını ancak ortalarda ortaya koyar. Üç evre için ayrı bir not vermek daha adil değerlendirme sağlar. Bölümlerin geçişi genellikle net olmaz, bu yüzden yaklaşık olarak üç parçaya bölmek işinizi görür. Değişimleri fark etmek adına çekiş aralığını değiştirmemek gerekir. Çok sık çekmek sıcaklığı artırır ve aromayı bozar.
Yoğunluğa puan vermenin pratik yolu
Aroma gücünü puanlamak öznel izlenimi daha okunur hâle getirir her zaman sabit ışık ile sakin bir köşe tercih edilmelidir. Bir ile beş arası giden bir skala çoğu tadımcı için işe yarar bu da tadım notlarını insandan insana daha karşılaştırılabilir yapar. 1 belli belirsiz notayı, beş de ağızda uzun süre kalan güçlü notayı anlatır bu sayede odak dağılmaz ve not doğruluğu yükselir. Romeo y julieta petit julietas benzeri ince ve kısa bir çubuk çoğunlukla düşük basamaklarda kalır hem de sonradan okunduğunda hangi noktayı düşündüğünüz hemen hatırlanır. Petit julietas 25'lik benzeri aynı boydaki bir kutu de tatlı tonları yüzünden yakın bir not alabilir aksi halde aynı çubuk iki ayrı not çıkarabilir. Notu yazmadan önce en az üç nefes almak gerekir öte yandan yarım notlar vermek gereksiz bir yük getirir. Skalayı her tadımda değiştirmemek kıyaslamayı mümkün kılar. Skalanın orta noktası en çok tercih edilen puandır, zira dengeli çubuklar büyük kısmını kapsar. Uçlardaki puanlar yalnızca istisnai durumlarda kullanılmalıdır. Bu sayede kayıtlar ayırt edici olur.
Kalın çubuk ile ince çubuk arasında yoğunluk farkı
Çubuğun kalınlığı, dumanın sıcaklığını hem de aroma gücünü doğrudan etkiler bu nedenle kül hattının eşit ilerlemesini de gözlemek yararlıdır. İnce bir çubuk hızla ısınır, dolayısıyla keskin tonlar çabuk öne çıkar gerçekten dar çaplılarda sıcaklık artışı belirgin biçimde hızlıdır. Petit royales aroma profili benzeri ince ve kısa bir çubukta bunu hemen gözlemlersiniz yanma temposu de aromayı hemen etkileyen bir etkendir. Geniş çaplı gövdelerde duman daha yavaş gelir ve notalar daha geç açılır hem de bu çabukluk aromanın okunma süresini daraltır. Regalias de londres yoğunluğu nasıl benzeri tatlılığı öne alan bir kutu bu çizgiyi iyi örnekler kül oluşumu düzensizse not bölümüne eklenmelidir. Serin duman tadı daha okunur yapar fakat şiddetini azaltmaz aksine geniş gövdede duman daha uzun bir süreye dağılır. Bu yüzden kalınlığı kayıtlara yazmak unutulmamalı. Değişik kalınlıklarda iki çubuğu aynı günde tadarken ilk olarak dar çaplıyı ardından kalını içmek iyi olur. Bu şekilde güçlü tat hafif olanın izlenimini bastırmaz. Aradaki ara süresi yaklaşık otuz dakika olmalıdır.
Koku ile tadı birbirinden ayırarak değerlendirme
Lezzet iki yoldan algılanır: damaktaki tat ve burun boşluğunun duyduğu koku hâlbuki bu iki kanal karşılıklı tamamlar ama eş anlamlı değildir. Gücü dikkatle yorumlamak için ikisini ayrı ayrı yazmak gerekir bu fark başta önemsiz gelse de yorumları oldukça etkiler. Dumanı dudaktan verirken burundan yavaşça bırakmak retrohale denemesidir örneğin ılık bir nefes aromayı daha zengin gösterir. Robusto formunda puro benzeri kremsi bir robusto bu denemede koku katmanını net verir ayrıca burun tıkalıyken denenen tadımlar güvenilir olmaz. Short sports neye benzer gibi ince bir çubuk de kuru notayı daha kısa bırakır hızlı bir çekiş ise ince tonları siler. Yoğunluk damakta zayıf ama koku tarafında belirgin çıkabilir benzer biçimde çok sıcak bir öğünden sonra duyarlılık azalır. Bu iki izlenimi yan yana koymak öğretici olur; Bu iki notu ayrı yazmak kafa karışıklığını önler. Acemi tadımcılar açısından ilk adımda burundan algılanan ipuçlarına bakmak daha kolaydır. Deneyim arttıkça dil kısmı da ayrıntı göstermeye başlar. Değişik aromaları adlandırmayı alışkanlık yapmak hafızayı güçlendirir.
Damak temizliği ve eşlikçi içecek seçimi
Ağız yorulduğunda aroma gücü gerçekte olduğundan düşük algılanır üstelik yemek aralarında tadım yapacaksanız bu ayrıntı daha da değer kazanır. Bu yüzden her çubuktan önce oda sıcaklığında bir yudum su almak yararlı olur bu küçük özen aroma gücünün olduğu gibi okunmasını sağlar. Wide churchills aroma profili benzeri geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu tadılıyorsa sade soda yeterlidir zira yorgun bir damak en güçlü notayı dahi soluk gösterir. Sade kahve kavrulmuş notalarını güçlendirir, tatlı içecek ise onları gölgeler ayrıca buzlu içecekler dili duyarsızlaştırır ve tat hissini azaltır. Puritos serisi aroma profili benzeri ince ve beşli bir pakette çiçeksi notası suyla daha net görünür o nedenle temizlik adımı atlanmamalıdır. Yanındaki içeceği her tadımda aynı seçmek kıyası bozmaz nitekim tatlı içecekten hemen sonra keskin tonlar olduğundan sert görünür. Yemekten hemen sonra değerlendirme denemek önerilmez. Kahve ve su dışında çay de düşünülebilir; önemli olan içeceğin sade olmasıdır. Ağız tazelendikten sonra birkaç dakika ara vermek faydalıdır. Aceleyle girişilen değerlendirme çoğunlukla eksik sonuçlanır.
Sigarillo ölçülerinde yoğunluk değerlendirmesi
Küçük çubuk ölçüsünde içim hızlı olduğundan yoğunluk değişimi daha dar bir aralıkta kalır ayrıca başlangıç notu bu ölçülerde çabucak kaybolabilir. Dolayısıyla ilk çekişler ile son çekişler arasındaki oynamayı görmek özen ister bu yüzden küçük bir çubuk uzun bir puroya oranla daha sabırlı incelenmelidir. 20 club sigarillo benzeri club kalınlığında bir çubuk orta bölümü genişletir böylece yoğunluğu izlemeyi kolaylaştırır çünkü her nefesin ağırlığı daha büyüktür. Tadımda 20 mini sigarillo gibi mini ölçü ise sedir tonunu hızla ortaya koyup biter çünkü geçiş uzun süre değil birkaç çekişte gerçekleşir. Mini ölçülerde iki çubuk denemek tek denemeden daha güvenilir sonuç verir bu nedenle sakin ve eşit aralıklı çekiş tercih edilir. Kutu aroması başlangıçtaki ilk notu belirler dolayısıyla yazmayı yanış sürerken değil bitişten hemen sonra denemek kolaylık sağlar. Bu izlenimi ayrı kaydetmek iyidir. Ölçü küçüldükçe tat katmanı daralır, ama yoğunluk algısı korunabilir. Bu nedenle sigarillo notlarını büyük boy kayıtlarıyla doğrudan karşılaştırmamak gerekir. Ayrı bölüm açmak yararlıdır.
Tadım defteri tutmak ve aynı çubuğu tekrar denemek
Bir defalık bir tadım aroma gücü konusunda güvenilir bir fikir vermez demek ki her deneme bir öncekinin üzerine eklenir. Ruh hali, oda kokusu ve saat izlenimi değiştirir bu alışkanlık birkaç denemeden ardından belirgin katkı sağlar. Bu yüzden küçük bir not defteri açmak fayda sağlar yoksa aynı notalar her seferinde yeniden öğrenilir. Tadımda 20 aniversario gibi yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde tadıldığında sedir tonu değişiyor mu anlaşılır üstelik aynı çubuğa geri dönüp bakmak ilerlemeyi görmenizi mümkün kılar. San cristobal bastiones puro gibi koyu ve kalın gövdeli bir kutu ise yoğunluk puanının ne kadar sabit kaldığını ortaya koyar bu durum zaman kaybına neden olur. Saat, çubuk ismi ile puan tabloya yazılmalı gerçekten ilk notlar ileride açıldığında ilginç farklar barındırır. Puanlar birbirinden iki basamaktan fazla fark varsa şartlar yeniden düşünülmelidir. Haftalar içinde kendi ölçütünüz oturur. Defterde öz cümleler uzun anlatımlardan daha kullanışlıdır. Örneğin orta bölüm güçlü sedir kokusu şeklinde bir kayıt yeterli sayılır. Sonradan bakıldığında net olmalıdır.
Yoğunluk ve gövde farkı tadımda nasıl görülür
Gövde, dumanın ağızdaki ağırlığını anlatır; yoğunluk ise notaların şiddetidir çünkü bu iki ölçüt aynı yönde ilerleme etmek mecburiyetinde değildir. Bu iki kavram çoğu zaman birbirine karıştırılır, oysa bağımsız değerlendirilir bu iki kavramı ayrı düşünmek nihayetinde daha dürüst bir değerlendirme doğurur. San cristobal el principe puro gibi küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olup sütlü kahve notasını belirgin taşıyabilir mesela ağır bir duman zayıf bir aromayla birleşebilir. La cabaña benzeri dengeli bir kutu de orta gövdeyle sedir notasını yüksek taşır kaldı ki dolgun bir duman notasız da olabilir. Yani hafif içimli bir çubuk güçlü lezzet sunabilir tersi durum da geçerlidir. Farkı görmek için iki puan yazmak yeterlidir bu nedenle tek ifadeyle güçlü demek yerine ikisini ayrı değerlendirmek önerilir. Dolgunluğa bakarak aroma gücünü tahmin etmek yanıltır. Birbirine yakın gövdeli iki çubuk arasında aroma ayrımı aramak ince bir beceridir. Bu becerinin gelişmesi sabır ile düzenli not tutmayı gerektirir. Sonuçta en iyi ölçüt kişisel tercihiniz olacaktır.
Tadım ortamını aroma gücüne göre hazırlamak
Ortam, yoğunluk algısını en az tütün kadar şekillendirir demek ki en sağlam değerlendirme koşulları sabitlemekle mümkündür. Fazla kuru bir havada tütün hızlı yanar ve keskin tonlar öne geçer bu sebeple oda koşullarını de deftere geçirmek akıllıca olur. Aşırı nemli ortamda ise duman ağırlaşır hem de lezzet silikleşir ısı ise tütünün ısınma hızını değiştiren ayrı bir değişkendir. Tadımda la prado gibi ahşap kutulu bir purosunu tadarken kutunun koruduğu nemi dikkate almak gerekir aksi halde farklı günlerde çıkan puan farkı üründen sanılabilir. Magnífico onlu kutu yoğunluğu nasıl gibi orta gövdeli onlu bir kutu aynı koşullarda karşılaştırılırsa ayrım daha doğru okunur tadım anı planlarken bu etkeni hesaba katın. Havalandırma ortamdaki yabancı kokuları azaltır, parfüm ise koku duyusunu şaşırtır hâlbuki gerçek neden sıklıkla odadaki hava ya da koku olur. Değerlendirmeyi hep benzer koşullarda tekrarlamak en tutarlı yoldur. Kapalı bir odada duman yoğunlaşırsa ikinci çubuğun tadı hatalı algılanabilir. Kapı açıklığı sağlamak çoğu zaman yeterlidir. Hava akımı çok sertse kül yapısı şaşar.